Sponsor Savaşları

YıllardırFransa Milli Takımı'nın forma sponsoru Adidas, geçtiğimiz günlerde sponsorluğu Nike'a kaptırdıktan sonra gözler yeniden sponsor savaşlarına döndü. 2011-2018 yıllarını kapsayan bu sponsorluk antlaşmasıyla F.F.F. kasasına yılda 42,6 milyon euro girecek. Fransa'nın son zamanlardaki ve öngörülen ilerideki performansı düşünüldüğünde gerçekten çılgın bir rakam ödeyecek A.B.D'li şirket. Bununla birlikte belki de gelmiş geçmiş en güzel forma dizaynına imza atmış Oregon'lu firma.

23 yıl aradan sonra Türk Milli Takım forma sponsorluğu'nu Nike'a kaptıran Adidas o dönem gazetelerde yer alan reklamlarında "8-0'larda 5-0'larda hep biz vardık" söylemiyle, sitemini açıkça belirtmişti. Fakat maalesef artık birçok konuda olduğu gibi sponsorluk anlaşmalarında da duygusallığa yer verilmiyor. Bir nevi parayı veren düdüğü çalıyor. Nike'ın 2010 yılında sadece futbola 1,5 milyar dolar yatırdığını varsayarsak Nike bu düdüğü böyle giderse uzun uzun çalmaya devam edecek.

Real Madrid, Adidas'tan yeni bir sözleşme talep ettiğini geçen gün açıkladı. İstedikleri rakam Almanların dudaklarını uçuklatan cinsten. Senelik 60 milyon euro! Spor medyası Adidas'ın söz konusu rakamı görmezden gelmesi halinde Nike'ın kapıda hazır beklediği görüşünde birleşiyor. Real Madrid'in en büyük rakibi Barcelona'nın halihazırda Nike'la 5 yıllık, senelik 189 milyon euroluk sözleşmesi bulunuyor. Adanın en büyük ekibi Manchester United'a bakacak olursak A.B.D'deki tüm imtiyazları da dahil 13 yıl için toplam 303 milyon poundluk Nike sözleşmesi hâlen herkesin dilinde.

Bilindiği üzere Galatasaray da Adidas'la olan sözleşmesini fesh ederek, önümüzdeki seneden itibaren Nike'la anlaştığını duyurdu. Henüz sözleşmenin detayları dedikodulardan ibaret olsa da bu devlerin rakamlarına yaklaşamayacağı aşikar.

İsterseniz futbolun değişmeye, futbolcu ücretlerinin ve reklam gelirlerinin inanılmaz artmaya başladığı 90'lardan itibaren 3 büyük turnuvada (Şampiyonlar Ligi, Dünya Kupası, Avrupa Şampiyonası) final oynayan takımların formalarında hangi markaların yer aldığına bakalım.

(Finalde kazanan takımlar ilk olarak yazılmıştır)

Şampiyonlar Ligi

92-93 Marsilya(Adidas)-A.C Milan(Adidas)

93-94 A.C. Milan(Lotto)-Barcelona(Kappa)

94-95 Ajax(Umbro)-A.C. Milan(Lotto)

95-96 Juventus(Kappa)-Ajax(Umbro)

96-97 B.Dortmund(Nike)-Juventus(Kappa)

97-98 R.Madrid(Kelme)-Juventus(Kappa)

98-99 M.United(Umbro)-B.Munich(Adidas)

99-00 R.Madrid(Adidas)-Valencia(Luanvi)

00-01 B.Munich(Adidas)-Valencia(Nike)

01-02 R.Madrid(Adidas)-B.Leverkusen(Adidas)

02-03 A.C. Milan(Adidas)-Juventus(Lotto)

03-04 Porto(Nike)-Monaco(Puma)

04-05 Liverpool(Reebok)-A.C. Milan(Adidas)

05-06 Barcelona(Nike)-Arsenal(Nike)

06-07 A.C. Milan(Adidas)-Liverpool(Adidas)

07-08 M.United(Nike)-Chelsea(Adidas)

08-09 Barcelona(Nike)-M.United(Nike)

09-10 Inter(Nike)-B.Munich(Adidas)

Bu tabloya baktığımızda;

Adidas: 13 final, 6 kupa

Nike: 9 final, 6 kupa

Kappa: 4 final, 1 kupa

Lotto: 3 final 1 kupa

Umbro: 3 final, 2 kupa

Reebok: 1 final, 1 kupa

Kelme: 1 final, 1 kupa

Luavni: 1 final, 0 kupa

Toplamda 13 kupa finali ve 6 kupayla Adidas'ın önde olduğu gözükse de, son 3 senedir kupaya uzanan takımların sponsoru Nike, Adidas'ın final ve kupa sayısını en fazla 10 sene içerisinde geçecek gibi gözüküyor. Bununla beraber iki dev marka sponsoru oldukları kulüplerle üçer kez karşı karşıya gelmiş, bunların ikisini Nike, birisini ise Adidas kazanmış. 3 finalde iki takımında sponsoru Adidas, 2 finalde ise Nike olmuş.

Dünya Kupası
94 Brezilya(Umbro)-İtalya(Diadora)

98 Fransa(Adidas)-Brezilya(Nike)

02 Brezilya(Nike)-Almanya(Adidas)

06 İtalya(Puma)-Fransa(Adidas)

10 İspanya(Adidas)-Hollanda(Nike)

Buna göre;

Adidas: 4 final, 2 kupa

Nike: 3 final, 1 kupa

Umbro: 1 final, 1 kupa

Puma: 1 final, 1 kupa

Didadora: 1 final, 0 kupa

Adidas'ın önde olduğu Dünya Kupası'nda 3 sene sonra ne olup, ne olmayacağını kestirmek çok zor fakat finalde kupaya uzanan takımın sponsoru çok büyük ihtimalle bu iki dev markadan çıkacağı aşikar.

Avrupa Şampiyonası

92 Danimarka(Hummel)-Almanya(Adidas)

96 Almanya(Adidas)-Çek Cumhuriyeti(Puma)

00 Fransa(Adidas)-İtalya(Kappa)

04 Yunanistan(Adidas)-Portekiz(Nike)

08 İspanya(Adidas)-Almanya(Adidas)

Buna göre;

Adidas: 5 final, 4 kupa

Hummel: 1 final, 1 kupa

Nike: 1 final, 0 kupa

Puma: 1 final, 0 kupa

Kappa: 1 final, 0 kupa

Fazla söze gerek yok. Son 5 turnuvanın 4'ünü kazanan takımların sponsoru Adidas, Avrupa Şampiyonası'nı 92'den beri domine etmiş durumda. 2012 senesindeki turnuvanın da en büyük favorisi olan İspanya'nın sponsoru olan Adidas'ın kupa sayısını 5'e çıkarması hiç de sürpriz olmayacaktır.

Futbol artık babalarımızın, dedelerimizin gençlik zamanlarındaki futbol değil. Artık sponsorlar özellikle kulüp bazında futbola sağladıkları gelirle, gelen başarıda aktif rol oynuyorlar. Formalarının kutsal olduğunu ve reklam almayacaklarını defalarca yineleyen ve bununla gurur duyan Barcelona, Unicef reklamıyla yumuşak bir geçiş yaptıktan sonra senelik 30 küsür milyon euroya boyun eğmek zorunda kaldı. Ne demişler büyük lokma ye, büyük söz konuşma.

Peki sponsorlar hep mi başarı getirdi. Tabi ki hayır. 98 senesindeki Dünya Kupası'nı hatırlayalım. O dönemin en popüler ve başarılı futbolcusu bir hafta içerisinde futbolu bıraktığını açıklayan Ronaldo. Söylentiye göre Nike sakat olmasına rağmen Ronaldo'nun finalde oynaması için baskı yaptı. Sonuç tam anlamıyla hüsran. Ronaldo ve Brezilya finalde hiç bir varlık gösteremeyerek kupayı Fransa'ya bırakmak zorunda kaldı.

Her ne kadar zaman zaman baskı yaptığı, zarar verdiği belirtilse de, özellikle bu dönemde sponsorlar olmadan bir futbol kulübünün yaşaması neredeyse olanaksız. En büyük örnek de "mes que un club"(bir kulüpten daha fazlası) mottolu, gelirlerinin %80'i futbolcu maaşlarına giden Barça.